Жұмыс немесе қызмет қашан сапасыз деп танылады?
Жұмыс немесе қызмет мынадай жағдайларда тиісінше орындалмаған болып есептеледі:
– нәтиже шарт талаптарына сәйкес келмесе,
– жұмыс кемшіліктермен орындалса,
– жұмыстарды орындау немесе қызмет көрсету мерзімдері бұзылса,
– техникалық регламенттердің, стандарттардың, құрылыс нормаларының және өзге де міндетті талаптардың талаптары сақталмаса.
Қазақстан Республикасының «Тұтынушылардың құқықтарын қорғау туралы» Заңының 1-бабының 4) тармақшасына сәйкес, кемшілік деп жұмыстың немесе қызметтің міндетті талаптарға, шарт талаптарына не жұмыс немесе қызмет туралы ұсынылған ақпаратқа сәйкес келмеуі танылады. Сонымен қатар, тұтынушының жұмыстар мен көрсетілетін қызметтердің тиісті сапасына және қауіпсіздігіне құқығы бар, бұл Қазақстан Республикасы Азаматтық кодексінің 10-бабында көзделген.
Тұтынушы нені талап етуге құқылы?
Қазақстан Республикасының «Тұтынушылардың құқықтарын қорғау туралы» Заңының 35-бабына сәйкес, орындалған жұмыстан немесе көрсетілген қызметтен кемшіліктер анықталған жағдайда тұтынушы өз таңдауы бойынша мыналарды талап етуге құқылы:
– кемшіліктерді өтеусіз жоюды,
– жұмыс немесе қызмет құнын тиісінше төмендетуді,
– жұмысты қайта орындауды,
– кемшіліктерді өз күшімен немесе үшінші тұлғалардың күшімен жоюға кеткен шығындарды өтеуді.
Егер кемшіліктер жойылмаса немесе елеулі болып табылса, тұтынушы шартты орындаудан бас тартуға және төленген ақшалай соманы қайтаруды, сондай-ақ келтірілген залалды өтеуді талап етуге құқылы.
Әдетте қандай кемшіліктер елеулі болып саналады?
Заңда қызметтерге қатысты елеулі кемшіліктердің жеке тізбесі көзделмеген. Алайда тәжірибеде оларға, әдетте, мынадай жағдайлар жатады:
Ақшаны қалай қайтаруға болады: қадамдық нұсқаулық
1. Орындаушыға жазбаша талап-арыз жолдаңыз.
Сотқа жүгінбес бұрын орындаушыға жазбаша талап-арыз жолдау ұсынылады.
Талап-арызда мыналарды көрсеткен жөн:
– Т.А.Ә. және байланыс деректері,
– орындаушы туралы мәліметтер,
– көрсетілген қызметтің немесе орындалған жұмыстың сипаттамасы,
– бұзушылықтың мәні,
– шарт жасалған және ақы төленген күні,
– нақты талаптар,
– күні және қолы.
Талап-арызды қалай жолдауға болады:
– қолхат арқылы жеке тапсыру,
– хабарламасы бар тапсырыс хатпен жіберу,
– егер мұндай тәртіп шартта көзделсе, электрондық түрде жолдау.
Қазақстан Республикасының «Тұтынушылардың құқықтарын қорғау туралы» Заңының 42-4-бабына сәйкес, сатушы, дайындаушы немесе орындаушы талап-арызды алған күннен бастап 10 күнтізбелік күн ішінде оны қарап, жауап беруге міндетті. Егер талаптар қанағаттандырылмаса немесе жауап берілмесе, тұтынушы сотқа жүгінуге құқылы.
2. Сотқа жүгіну
Сотқа жүгінген кезде тұтынушы:
– төленген ақшалай соманы қайтаруды,
– залалды өтеуді,
– сараптама жүргізуге кеткен шығындарды өтеуді,
– моральдық зиянды өтеуді,
– сот шығындарын өтеуді талап етуге құқылы.
Қазақстан Республикасы Азаматтық кодексінің 9-бабына сәйкес азаматтық құқықтарды қорғау залалды өтеу, моральдық зиянның өтемақысын өндіріп алу және заңнамада көзделген өзге де тәсілдер арқылы жүзеге асырылады. Сонымен қатар, құқығы бұзылған тұлға өзіне келтірілген залалдың толық көлемде өтелуін талап етуге құқылы.
Нені сақтау маңызды?
Өз құқықтарыңызды қорғау үшін мыналарды сақтаған жөн:
– шартты,
– чектер мен түбіртектерді,
– хат алмасуды,
– кемшіліктерді растайтын фото және бейнематериалдарды,
– орындалған жұмыстардың актілерін,
– сараптамалық қорытындыларды,
– талап-арыздың көшірмесін және оның жіберілгенін растайтын құжаттарды.
Бұзушылықты растайтын дәлелдемелер неғұрлым көп болса, ақшалай қаражатты өндіріп алу мүмкіндігі соғұрлым жоғары болады.
Сұрақтарыңыз қалды ма? Заңгерлік кеңес алуға жазылыңыз – жағдайыңызды талдап, ең тиімді шешімді ұсынамыз.
Жұмыс немесе қызмет мынадай жағдайларда тиісінше орындалмаған болып есептеледі:
– нәтиже шарт талаптарына сәйкес келмесе,
– жұмыс кемшіліктермен орындалса,
– жұмыстарды орындау немесе қызмет көрсету мерзімдері бұзылса,
– техникалық регламенттердің, стандарттардың, құрылыс нормаларының және өзге де міндетті талаптардың талаптары сақталмаса.
Қазақстан Республикасының «Тұтынушылардың құқықтарын қорғау туралы» Заңының 1-бабының 4) тармақшасына сәйкес, кемшілік деп жұмыстың немесе қызметтің міндетті талаптарға, шарт талаптарына не жұмыс немесе қызмет туралы ұсынылған ақпаратқа сәйкес келмеуі танылады. Сонымен қатар, тұтынушының жұмыстар мен көрсетілетін қызметтердің тиісті сапасына және қауіпсіздігіне құқығы бар, бұл Қазақстан Республикасы Азаматтық кодексінің 10-бабында көзделген.
Тұтынушы нені талап етуге құқылы?
Қазақстан Республикасының «Тұтынушылардың құқықтарын қорғау туралы» Заңының 35-бабына сәйкес, орындалған жұмыстан немесе көрсетілген қызметтен кемшіліктер анықталған жағдайда тұтынушы өз таңдауы бойынша мыналарды талап етуге құқылы:
– кемшіліктерді өтеусіз жоюды,
– жұмыс немесе қызмет құнын тиісінше төмендетуді,
– жұмысты қайта орындауды,
– кемшіліктерді өз күшімен немесе үшінші тұлғалардың күшімен жоюға кеткен шығындарды өтеуді.
Егер кемшіліктер жойылмаса немесе елеулі болып табылса, тұтынушы шартты орындаудан бас тартуға және төленген ақшалай соманы қайтаруды, сондай-ақ келтірілген залалды өтеуді талап етуге құқылы.
Әдетте қандай кемшіліктер елеулі болып саналады?
Заңда қызметтерге қатысты елеулі кемшіліктердің жеке тізбесі көзделмеген. Алайда тәжірибеде оларға, әдетте, мынадай жағдайлар жатады:
- Кемшілікті жою мүмкін болмаса.
- Кемшілікті жою шамадан тыс шығындарды талап етсе.
- Кемшілікті жоюға шамадан тыс ұзақ уақыт қажет болса.
- Кемшілік жойылғаннан кейін қайтадан пайда болса.
Ақшаны қалай қайтаруға болады: қадамдық нұсқаулық
1. Орындаушыға жазбаша талап-арыз жолдаңыз.
Сотқа жүгінбес бұрын орындаушыға жазбаша талап-арыз жолдау ұсынылады.
Талап-арызда мыналарды көрсеткен жөн:
– Т.А.Ә. және байланыс деректері,
– орындаушы туралы мәліметтер,
– көрсетілген қызметтің немесе орындалған жұмыстың сипаттамасы,
– бұзушылықтың мәні,
– шарт жасалған және ақы төленген күні,
– нақты талаптар,
– күні және қолы.
Талап-арызды қалай жолдауға болады:
– қолхат арқылы жеке тапсыру,
– хабарламасы бар тапсырыс хатпен жіберу,
– егер мұндай тәртіп шартта көзделсе, электрондық түрде жолдау.
Қазақстан Республикасының «Тұтынушылардың құқықтарын қорғау туралы» Заңының 42-4-бабына сәйкес, сатушы, дайындаушы немесе орындаушы талап-арызды алған күннен бастап 10 күнтізбелік күн ішінде оны қарап, жауап беруге міндетті. Егер талаптар қанағаттандырылмаса немесе жауап берілмесе, тұтынушы сотқа жүгінуге құқылы.
2. Сотқа жүгіну
Сотқа жүгінген кезде тұтынушы:
– төленген ақшалай соманы қайтаруды,
– залалды өтеуді,
– сараптама жүргізуге кеткен шығындарды өтеуді,
– моральдық зиянды өтеуді,
– сот шығындарын өтеуді талап етуге құқылы.
Қазақстан Республикасы Азаматтық кодексінің 9-бабына сәйкес азаматтық құқықтарды қорғау залалды өтеу, моральдық зиянның өтемақысын өндіріп алу және заңнамада көзделген өзге де тәсілдер арқылы жүзеге асырылады. Сонымен қатар, құқығы бұзылған тұлға өзіне келтірілген залалдың толық көлемде өтелуін талап етуге құқылы.
Нені сақтау маңызды?
Өз құқықтарыңызды қорғау үшін мыналарды сақтаған жөн:
– шартты,
– чектер мен түбіртектерді,
– хат алмасуды,
– кемшіліктерді растайтын фото және бейнематериалдарды,
– орындалған жұмыстардың актілерін,
– сараптамалық қорытындыларды,
– талап-арыздың көшірмесін және оның жіберілгенін растайтын құжаттарды.
Бұзушылықты растайтын дәлелдемелер неғұрлым көп болса, ақшалай қаражатты өндіріп алу мүмкіндігі соғұрлым жоғары болады.
Сұрақтарыңыз қалды ма? Заңгерлік кеңес алуға жазылыңыз – жағдайыңызды талдап, ең тиімді шешімді ұсынамыз.